ભારતીય વાયુસેના દિવસ ‘૮ ઓક્ટોબર’

ભારતીય વાયુસેના દિવસ ‘૮ ઓક્ટોબર’

ભારતીય વાયુસેના દિવસ ૮ ઓક્ટોબર, ૧૯૩૨ ના રોજ ભારતીય વાયુસેનાની સત્તાવાર સ્થાપનાને ચિહ્નિત કરવા માટે ઉજવવામાં આવે છે. આ દિવસની સત્તાવાર ઉજવણી તે જ દિવસે શરૂ થઈ હતી.દર ૮ ઑક્ટોબરે, ભારતીય વાયુસેના દિવસને ભારતીય વાયુસેનાને શ્રદ્ધાંજલિ આપવા અને આ ક્ષેત્રમાં દેશે જે શ્રેષ્ઠતા રજૂ કરી છે તેને સ્વીકારવા માટે ઉજવવામાં આવે છે. ૮ ઑક્ટોબર, ૧૯૩૨ ના રોજ સ્થપાયેલ, આ દળ ઘણા સીમાચિહ્ન મિશનનો એક ભાગ છે જેણે રાષ્ટ્રની સફળતા તરફ દોરી છે.દર વર્ષે, હિંડોન બેઝ પર IAF ચીફ અને ત્રણેય સશસ્ત્ર દળોના વરિષ્ઠ અધિકારીઓની હાજરીમાં એરફોર્સ ડે ઉજવવામાં આવે છે. આ ઉજવણીઓમાં એર ડિસ્પ્લેનો સમાવેશ થાય છે જ્યાં સૌથી નિર્ણાયક અને વિન્ટેજ એરક્રાફ્ટ એક ભવ્ય શો રજૂ કરે છે. આ દિવસ બ્રિટિશ સામ્રાજ્ય દ્વારા પહેલીવાર ઓક્ટોબર ૧૯૩૨માં રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો અને વર્ષ ૧૯૩૩માં અમલમાં આવ્યો હતો. આ વર્ષે, સિંગલ-એન્જિન મિગ-૨૧ સહિત લગભગ ૮૦ વિમાનો ચંદીગઢના સુખના તળાવ ખાતે ભવ્ય પ્રદર્શન કરેલ. IAF વિશ્વની ચોથી સૌથી મોટી ઓપરેશનલ એર ફોર્સ તરીકે સ્થાન ધરાવે છે. 
ભારતીય વાયુસેનાનું સૂત્ર છે ‘ટચ ધ સ્કાય વિથ ગ્લોરી‘ અને તે ભગવદ્ ગીતાના અગિયારમાં અધ્યાયમાંથી લેવામાં આવ્યું છે. વાયુસેના લગભગ ૧૭૦,૦૦૦ કર્મચારીઓ અને ૧,૪૦૦ થી વધુ વિમાનોને રોજગારી આપે છે. આઝાદી પછી, વાયુસેનાએ પાકિસ્તાન સાથેના ચાર યુદ્ધમાં ભાગ લીધો અને એક પીપલ્સ રિપબ્લિક ઓફ ચાઈના સાથે. IAF સંયુક્ત રાષ્ટ્રના શાંતિ રક્ષા મિશન સાથે કામ કરે છે. IAFએ ૧૯૯૮માં ગુજરાત ચક્રવાત, ૨૦૦૪ માં સુનામી અને ઉત્તર ભારતમાં પૂર જેવી કુદરતી આફતો દરમિયાન રાહત કામગીરીમાં ભાગ લીધો હતો. IAF શ્રીલંકામાં ઓપરેશન રેઈન્બો જેવા રાહત મિશનનો પણ ભાગ રહી છે. એર માર્શલ સુબ્રતો મુખર્જી OBE જેમણે એરફોર્સ ડેની શરૂઆત કરી હતી. ૧લી એપ્રિલ ૧૯૫૪ના રોજ એર માર્શલ સુબ્રતો મુખર્જીએ, એરફોર્સના સ્થાપક સભ્યોમાંના એક, પ્રથમ ભારતીય વાયુસેનાના વડા તરીકેનો કાર્યભાર સંભાળ્યો.
ભારતીય વાયુસેના પાંચ ઓપરેશનલ અને બે ફંક્શનલ કમાન્ડમાં વિભાજિત છે. દરેક કમાન્ડનું નેતૃત્વ એર માર્શલના રેન્ક સાથે એર ઓફિસર કમાન્ડિંગ-ઇન-ચીફ દ્વારા કરવામાં આવે છે. 
- પ્રો.પીન્કીબેન એસ.શર્મા