વારંવાર ચક્કર કે નબળાઈ લાગે છે? લો બ્લડ પ્રેશરને હંમેશા સામાન્ય ન માનશો
અચાનક ઊભા થતાં ચક્કર, આંખ સામે અંધારું કે બેભાન થવા જેવી સ્થિતિ વારંવાર સર્જાય તો બ્લડ પ્રેશર સહિતના સંભવિત કારણોની તપાસ જરૂરી બની શકે છે
saurashtrabhoomi 
બ્લડ પ્રેશર વિશે વાત થાય ત્યારે સામાન્ય રીતે વધેલા બ્લડ પ્રેશરની ચર્ચા વધુ થાય છે. પરંતુ કેટલાક લોકોમાં બ્લડ પ્રેશર ઓછું રહેવાની સમસ્યા પણ જોવા મળે છે. માત્ર બ્લડ પ્રેશરનો આંકડો ઓછો હોય એટલે દરેક વ્યક્તિને સારવારની જરૂર પડે એવું નથી. કેટલાક લોકોમાં કુદરતી રીતે બ્લડ પ્રેશર થોડું ઓછું હોય છે અને તેમને કોઈ તકલીફ પણ થતી નથી. પરંતુ લો બ્લડ પ્રેશરની સાથે ચક્કર, નબળાઈ અથવા બેભાન થવા જેવા લક્ષણો હોય તો તેનું કારણ સમજવું જરૂરી છે.
બ્લડ પ્રેશર એટલું ઓછું થઈ જાય કે શરીરના મહત્વપૂર્ણ અંગો સુધી પૂરતો રક્તપ્રવાહ જાળવવામાં મુશ્કેલી પડે ત્યારે વિવિધ લક્ષણો થઈ શકે છે. વ્યક્તિને ચક્કર આવવા, આંખ સામે અંધારું થવું, નબળાઈ લાગવી, ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં મુશ્કેલી અથવા કેટલાક કિસ્સામાં બેભાન થવાની સ્થિતિ સર્જાઈ શકે છે.
કેટલાક લોકોને લાંબા સમય સુધી બેઠા અથવા સૂતા રહ્યા પછી અચાનક ઊભા થતાં ચક્કર આવે છે. શરીરની સ્થિતિ બદલ્યા પછી બ્લડ પ્રેશરમાં થતો આ પ્રકારનો ઘટાડો 'ઓર્થોસ્ટેટિક હાઇપોટેન્શન' સાથે જોડાયેલો હોઈ શકે છે. ખાસ કરીને આવી સમસ્યા વારંવાર થતી હોય તો ડૉક્ટરને તેની જાણ કરવી જોઈએ.
શરીરમાં પ્રવાહીની ગંભીર અછત, લોહીનું નુકસાન, કેટલીક દવાઓ અથવા અન્ય તબીબી પરિસ્થિતિઓને કારણે પણ બ્લડ પ્રેશર ઘટી શકે છે. તેથી વારંવાર લો બ્લડ પ્રેશર નોંધાતું હોય ત્યારે માત્ર મીઠું વધારે ખાવા જેવા ઘરગથ્થુ ઉપાયો શરૂ કરવાને બદલે તેનું મૂળ કારણ જાણવું મહત્વપૂર્ણ છે.
ખાસ કરીને બ્લડ પ્રેશર અથવા હૃદય સંબંધિત દવા લેતા વ્યક્તિમાં વારંવાર ચક્કર આવતા હોય તો દવા પોતાની રીતે બંધ કરવી કે તેનો ડોઝ બદલવો યોગ્ય નથી. ડૉક્ટર બ્લડ પ્રેશરના રીડિંગ, અન્ય દવાઓ અને સમગ્ર આરોગ્ય સ્થિતિને ધ્યાનમાં લઈને જરૂરી ફેરફાર નક્કી કરી શકે છે.
ઘરે બ્લડ પ્રેશર માપવામાં આવે તો યોગ્ય કદના કફવાળું વિશ્વસનીય મોનિટર વાપરવું અને માપ લેતા પહેલાં થોડો સમય શાંતિથી બેસવું ઉપયોગી છે. એક જ રીડિંગના આધારે નિર્ણય લેવાને બદલે અલગ સમયે મળેલા રીડિંગની નોંધ ડૉક્ટરને બતાવી શકાય છે.
જો અચાનક ખૂબ નબળાઈ સાથે બેભાન થવું, છાતીમાં દુખાવો, શ્વાસ લેવામાં તકલીફ, ગંભીર ગૂંચવણ અથવા ઠંડી-ચીકણી ત્વચા જેવા લક્ષણો દેખાય તો તાત્કાલિક તબીબી મદદ લેવી જરૂરી છે. આવી સ્થિતિમાં બ્લડ પ્રેશરનો ગંભીર ઘટાડો અન્ય ગંભીર પરિસ્થિતિ સાથે જોડાયેલો હોઈ શકે છે.
લો બ્લડ પ્રેશરનો અર્થ દરેક વ્યક્તિ માટે એકસરખો નથી. કોઈ વ્યક્તિમાં ઓછું રીડિંગ સામાન્ય હોઈ શકે છે, જ્યારે બીજી વ્યક્તિમાં એ જ રીડિંગ સાથે ગંભીર લક્ષણો થઈ શકે છે. તેથી માત્ર મશીન પર દેખાતા આંકડા કરતાં વ્યક્તિને થતા લક્ષણો અને તેના પાછળનું કારણ વધુ મહત્વપૂર્ણ છે. વારંવાર ચક્કર કે બેભાન થવાની સમસ્યા હોય તો સમયસર તબીબી તપાસ કરાવવી વધુ સુરક્ષિત છે.
)
